Remont szpitala na terenie, który Rosja przejęła od Ukrainy w 2014 roku, doprowadził do odkrycia części XIX-wiecznej synagogi, o której sądzono, że została całkowicie zniszczona.
Synagoga w Bilohirsku, mieście w centralnej części Krymu, została zbudowana w połowie XIX wieku przez i dla Krymczaków, mniejszości żydowskiej, która była spokrewniona z Karaimami, inną zanikającą grupą żydowską, i uważa się, że pochodzi od gruzińskich Żydów.
W 2007 r. Euro-Azjatycki Kongres Żydowski szacował, że w Ukrainie było tylko 300 Krymczaków, kiedy Krym był jeszcze kontrolowany przez ten kraj. Rosja najechała i zaanektowała to terytorium w 2014 roku.
Na początku XX wieku komunistyczni urzędnicy zamknęli synagogę i zamienili ją w magazyn. Później wybudowany w tym miejscu szpital został silnie zbombardowany podczas II wojny światowej, a następnie odbudowany. Sądzono, że wszelkie ślady poprzedniej funkcji budynku zostały zniszczone.
Dlatego robotnicy budowlani byli zdumieni, gdy podczas remontu szpitala w zeszłym miesiącu odkryli okrągłą metalową ramę z zamkniętą w niej Gwiazdą Dawida. Mająca 3 metry średnicy rama została zamknięta w betonowej płycie i była kiedyś jednym z kilku witraży synagogi. Był to drogi i wyszukany element, który odzwierciedlał względną zamożność społeczności Krymczaków w czasach, które wielu historyków uważa za okres jej rozkwitu.
Łuk okna również ocalał, co doprowadziło do ponownej oceny planu budowy, aby inżynierowie mogli zachować to, co pozostało z dawnej synagogi.
Jak wszystkie inne gminy żydowskie, Krymczakowie ucierpieli w czasach komunizmu; naziści prawie zniszczyli tak ich, jak i Karaimów. Teraz tylko kilkaset osób, w większości w średnim wieku, identyfikuje się jako Karaimi lub Krymczakowie.
Bogata historia krymskich Żydów nie została dokładnie udokumentowana, powiedział Michaił Kizilov, historyk specjalizujący się w historii Karaimów, który w zeszłym miesiącu wyemitował program o znalezisku.
„Niewiele wiadomo o tym, kto zbudował nasze synagogi. Na przykład w Simferopolu było około 12 synagog, ale nie mamy danych o architektach żadnej z nich” – powiedział o stolicy Krymu. „Nie ma też praktycznie żadnych fotografii” – dodał.
Na początku tego roku prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełensky zaprezentował projekt ustawy, która według niego miała na celu zachowanie dziedzictwa Krymczaków, Karaimów i Tatarów – narodu muzułmańskiego.
Niemniej jednak określając te grupy mianem „rdzennych mieszkańców”, Zełenski, który sam jest Żydem, rozgniewał Rosję, która gorliwie strzeże interesów ukraińskiej mniejszości etnicznej – Rosjan.
(źródło: Jewish Telegraphic Agency)