Linia brzegowa Izraela zmienia się już od wielu stuleci, czego dowodem są ślady zatopionych tuż przy brzegu Morza Śródziemnego wiosek i falochronów, a także znalezione tam przedmioty.
Mapka okolicy Hajfy – trójkącikami zaznaczono zatopione osady (źródło: Smithsonian Magazine)
Struktury i przedmioty znalezione w wioskach zatopionych w Morzu Śródziemnym (źródło: Smithsonian Magazine)
fot. Zatopiona wioska neolityczna: W Atlit-Jam zachowały się najwcześniejsze w Lewancie ślady społeczności rolniczo-pastersko-rybackiej. Obecnie znajdują się one około 8-12 m pod poziomem morza, mniej więcej kilometr na zachód od obecnego wybrzeża. (źródło: itcctvshop.com)
Średni poziom morza na naszej planecie podniósł się w ciągu ostatnich 25 lat o 7 centymetrów – zmuszając nadmorskie miejscowości do budowania struktur ochronnych i przenoszenia się na wyższe tereny – a prognozy dalszego wzrostu poziomu wody skłoniły miasta w Izraelu do utworzenia takich zapór jak falochrony.
Falochron w Aszkelonie (źródło: nocamels.com)
Niestety, stworzone inżynieryjnie pomysły rzadko kiedy rozwiązują wszystkie problemy, a często zdarza się, że tworzą nowe. W miarę podnoszenia się poziomu wody izraelskie wybrzeże mierzy się z problemem bardziej intensywnego zalewania, znikających plaż i narastającej erozji brzegu. Jednym z miejsc, które mają już do czynienia ze sporymi szkodami, jest Cezarea Nadmorska i znajdujący się w niej park narodowy ze starożytnymi zabytkami.
Burzowe niebo w Cezarei, gdzie następuje erozja wybrzeża (źródło: nocamels.com)
Budowane przez człowieka struktury mające na celu ochronę wybrzeża są jednocześnie pułapką dla piasku, co przyspiesza tempo znikania plaż. Piasek niesiony aż z Delty Nilu, zamiast „podróżować” na północ, zatrzymuje się i zbiera na południu Izraela.
W 2019 roku u brzegów Tel Awiwu zainstalowano podwodną tubę z tkaniny i wypełniono ją piaskiem – ona również miała chronić przed erozją, ale przyczyniła się do utraty piasku w innych rejonach.
Aby przeciwdziałać temu zjawisku, w niektórych miejscach stosuje się sztuczne zasilanie plaży piaskiem, polegające na przemieszczaniu piasku z powrotem w miejsca, skąd został wymyty.
Zasilanie plaży (źródło: MDPI)
Zasilanie plaży (źródło: MDPI)
Nadchodzące lata będą okresem prób i błędów oraz adaptacji infrastruktury do dynamicznych sił morskich, żeby zapewnić przyszłość starożytnym wspaniałościom, takim jak Cezarea.
Na podstawie:
nocamels.com - Israeli Scientists Work To Save The Country’s Coastline From Rising Tides